TA SINH RA LÀ THỨ NỮ. NHƯNG TA NHẤT ĐỊNH PHẢI SỐNG NHƯ MỘT ĐÍCH NỮ

Ta sinh ra là thứ nữ. Nhưng ta nhất định phải sống như một đích nữ — Đó là điều mẫu thân dạy ta từ rất sớm… khi ta còn chưa hiểu thứ nữ nghĩa là gì.

Mẫu thân ta thường kể, ngày ta chào đời, trên trời xuất hiện điềm lành.

Chỉ là… mỗi lần kể lại là một phiên bản khác nhau.

Nói với nha hoàn, bà bảo hôm đó mây ngũ sắc phủ trời, t/ử khí trôi đi, là điềm đại phú đại quý.

Cãi nhau với Nhị di nương, bà lại nói nhất định là Văn Khúc Tinh hạ phàm, vừa hay rơi đúng viện chúng ta.

Nhưng khi phụ thân đi ngang vô tình nghe thấy…bà lập tức đổi giọng:

"Chỉ là một cơn mưa nắng thôi… cũng không có gì đáng nói."

Về sau, ta khéo léo dò hỏi từ miệng một bà ma ma già mới biết được sự thật. Bà nói:

"Điềm lành gì chứ… hôm đó có một trận mưa đá."

"Mấy khóm mẫu đơn vừa nở trong viện mẫu thân ngươi, bị dập nát hết."

Từ ngày đó, ta hiểu ra bài học đầu tiên của đời mình:

Sống trong đời này, nói năng thế nào, hoàn toàn phải xem người nghe là ai…

Và rồi ta hiểu…

Thứ nữ muốn sống tốt, thì phải học cách trở nên hữu dụng…

01

Ta là Tứ tiểu thư của nhà Lang trung thuộc Ty Văn tuyển Bộ Lại.

Ta có ba vị tỷ tỷ, phụ thân ta có một chính thất và hai thiếp thất, còn mẫu thân ta đứng hàng thứ ba.

Phải rồi, mẫu thân ta là thiếp thất, còn ta là thứ nữ.

Chuyện này từ khi ta bắt đầu hiểu chuyện đã rõ ràng rồi.

Không phải do ai dạy, mà là do cuộc sống tự dạy ta.

Cùng gọi một tiếng "phụ thân", Đại tỷ có thể nhào tới kéo râu người, còn ta chỉ có thể quy củ hành lễ, chờ người xoa đầu.

Cùng là ăn cơm, đũa trong viện của đích mẫu là đũa bạc, còn viện của ta chỉ là đũa tre.

Nhưng mẫu thân ta cam chịu số phận.

Bà tự cam chịu, nhưng không cho ta cam chịu.

"Con phải nhớ kỹ," bà vừa thêu yếm cho ta vừa cắn đầu sợi chỉ nói, "con là nữ nhi, lấy phu quân chính là lần đầu thai thứ hai. Lần đầu thai này là do mẫu thân không có bản lĩnh, còn lần thứ hai thì con phải tự mình tranh lấy."

Ta vừa ngậm bánh quế hoa vừa mơ hồ gật đầu.

Năm ấy ta mới bốn tuổi, căn bản không hiểu mẫu thân nói gì, chỉ thấy biểu cảm khi bà cắn sợi chỉ trông rất dữ dằn, giống như muốn c /ắn đ /ứt cổ ai đó vậy.

Mẫu thân ta họ Lâm, vốn là con gái một gia đình nhỏ ở Giang Nam.

Nghe nói năm xưa cũng là một mỹ nhân thanh tú như cành hoa mới nở, không biết vì sao lại vào phủ làm thiếp.

Bà không thích tranh giành, không thích đoạt lợi, chỉ thích hai việc: một là chăm chút ăn mặc cho ta, hai là tính sổ sách.

Việc chăm chút cho ta thì dễ hiểu, nhà nào mà mẫu thân lại không muốn con gái mình xinh đẹp?

Nhưng việc tính sổ thì khi còn nhỏ ta không hiểu.

Về sau mới biết, mẫu thân ta đem chút tiền nguyệt lệ mỗi tháng tính toán còn kỹ hơn cả kế phòng.

Tích góp mấy năm, vậy mà lại mua được một gian tiệm nhỏ ở phía Nam thành để cho thuê.

"Nguyệt lệ là tiền chết, tiền thuê mới là tiền sống."

Khi dạy ta xem sổ sách, bà nói như vậy.

"Nếu nam nhân mà đáng tin, thì lợn mẹ cũng biết leo cây. Con phải tự mình có thứ gì đó, thì lưng mới thẳng lên được."

Ta hỏi:

"Vậy còn phụ thân thì sao?"

Mẫu thân khựng lại một chút, tay đang lật sổ cũng dừng lại trong chốc lát, rồi bà lật sang một trang khác của cuốn sổ, bình thản nói:

"Phụ thân con là một người tốt."

Câu nói này, về sau ta đã suy nghĩ, nghiền ngẫm suốt rất nhiều năm.

02

Năm ta năm tuổi, đích mẫu Vương thị phái cho ta một vị ma ma, họ Chu.

Ngày Chu ma ma tới, mẫu thân ta căng thẳng đến mức pha trà liền ba lần, chỉ sợ có chỗ nào tiếp đãi không chu toàn.

Thế nhưng Chu ma ma chỉ đứng đó, từ tốn quan sát ta từ đầu đến chân một lượt, rồi hỏi:

"Tứ cô nương có biết đọc thuộc Nữ tắc không?"

Ta đáp không biết.

"Có biết nhận chữ không?"

Ta nói biết, là do mẫu thân từng dạy ta.

Chu ma ma gật đầu, không hỏi thêm gì nữa, ngay trong ngày hôm đó đã thu dọn đồ đạc, chính thức ở lại.

Về sau ta mới biết, việc đích mẫu phái ma ma tới dạy dỗ ta, đó là một thể diện cực lớn.

Ma ma của Đại tỷ là người theo hầu đích mẫu khi xuất giá.

Ma ma của Nhị tỷ là do lão phu nhân ban thưởng.

Ma ma của Tam tỷ là do chính mẫu thân nàng mang từ nhà mẹ đẻ sang.

Chỉ có ta, một thứ nữ lại còn là thứ nữ không được coi trọng, vậy mà cũng xứng có một ma ma sao?

Mẫu thân ta vui mừng đến mức cả một đêm không ngủ, trở mình qua lại, hết lần này đến lần khác nói với ta:

"Thế mới thấy trong lòng phu nhân vẫn có chúng ta, quả nhiên là có chúng ta."

Nhưng trong lòng ta vẫn luôn cảm thấy có gì đó không ổn.

Sau khi Chu ma ma tới, việc đầu tiên bà làm là dạy ta quy củ.

Dạy ta đi thế nào, đứng ra sao, cười thế nào để không lộ răng, gặp người thì phải hành lễ như thế nào.

Việc thứ hai bà dạy là cách nói chuyện.

Khi nào nên mở miệng, khi nào nên ngậm miệng, lời nào có thể nói, lời nào phải nói vòng vo.

Có một lần, ta hỏi bà:

"Ma ma, vì sao phu nhân lại đối xử tốt với ta như vậy?"

Lúc đó Chu ma ma đang chải tóc cho ta.

Tay bà khựng lại một chút, rồi qua chiếc gương đồng nhìn thẳng vào mắt ta:

"Tứ cô nương cảm thấy là vì sao?"

Ta đáp:

"Vì ta ngoan sao?"

Bà cười.

Nụ cười ấy có chút kỳ lạ, giống như vừa ăn phải một quả hồng chưa chín hẳn, chát mà không nói ra được:

"Tứ cô nương, hãy nhớ kỹ một câu của lão nô — trong cái phủ này, không có ai vô duyên vô cớ mà đối tốt với người.”

 “Đã đối tốt với người, thì nhất định là có nguyên do."

Khi đó ta không hiểu, nhưng ta đã ghi nhớ câu nói này thật sâu trong lòng.

03

Năm ta sáu tuổi, đêm trừ tịch năm ấy, là lần đầu tiên trong đời ta được thấy một cảnh tượng lớn như vậy.

Đích mẫu mở tiệc tại chính viện, cả một đại gia đình quây quần ngồi kín quanh bàn.

Mẫu thân mặc cho ta chiếc áo bông đỏ mới may, tóc chải thành kiểu song nha kế, buộc hai sợi dây đỏ.

Bà đứng trước gương ngắm ta rất lâu, rồi hỏi:

"Có đẹp không?"

Ta nói đẹp.

Bà lại dặn:

"Lát nữa vào bữa thì ăn ít thôi, đừng nhai phát ra tiếng, đừng tranh gắp thức ăn, phu nhân chưa động đũa thì con tuyệt đối không được động."

Ta nói đã biết.

Nhưng khi tới bữa tiệc, ta mới phát hiện, căn bản không tới lượt ta mà "tranh thức ăn".

Đại tỷ ngồi bên phải đích mẫu, đích mẫu tự tay gắp thức ăn cho nàng.

Nhị tỷ ngồi bên trái, đích mẫu cũng thỉnh thoảng hỏi nàng muốn ăn món gì.

Tam tỷ ngồi cạnh Nhị di nương, hai mẹ con thỉnh thoảng lại ghé sát tai nhau thì thầm rồi cười.

Ta ngồi cạnh mẫu thân.

Mẫu thân lại ngồi sát mép góc bàn.

Suốt cả buổi tối, ngoài việc đứng dậy kính rượu đích mẫu, bà hầu như không hề đứng dậy lần nào nữa.

Những món ăn đặt trước mặt ta đều đã nguội.

Cũng không phải nguội hẳn, chỉ là khi các món chuyển tới chỗ ta thì đã không còn nóng nữa.

Ta gắp một miếng cá, mùi tanh xộc lên đến mức suýt nữa nôn ra, nhưng vẫn cố nuốt xuống — bởi vì ta nhớ lời mẫu thân đã dặn: đừng nhai phát ra tiếng.

Ăn được một nửa, phụ thân bắt đầu phát hồng bao cho bọn trẻ.

Trưởng tử do đích mẫu sinh ra — cũng chính là đại ca của ta — được mười lượng.

Đại tỷ cũng được mười lượng.

Nhị tỷ tám lượng.

Tam tỷ tám lượng.

Đến lượt ta, phụ thân mỉm cười, đưa tay xoa đầu ta, rồi đưa hồng bao tới:

"Tứ nha đầu cũng lớn thêm một tuổi rồi, phải ngoan ngoãn nghe lời."

Ta cầm hồng bao lên ước lượng thử, cảm giác nhẹ bẫng.

Tối hôm đó trở về phòng, ta mở ra xem, bên trong chỉ có hai lượng.

Ta hỏi mẫu thân:

"Vì sao đại ca và đại tỷ lại nhiều hơn con?"

Mẫu thân đang thu xếp y phục cho ta, đầu cũng không ngẩng lên, chỉ nói:

"Vì họ là do Đại phu nhân sinh ra."

Ta lại hỏi:

"Vậy vì sao Nhị tỷ và Tam tỷ cũng nhiều hơn con?"